ÖZ

Erken çocukluk eğitimi ve bakımı (EÇEB), Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nın temel bileşenlerinden biri olup, doğumdan okul çağına kadar çocukların öğrenme, gelişim ve iyi oluşlarını destekleyen örgütlü ve sürekli hizmetleri ifade eder. EÇEB’e yapılan yatırımların kısa ve uzun vadeli faydaları hem akademik literatürde hem de uluslararası kuruluşların raporlarında geniş biçimde vurgulanmaktadır. Ancak Türkiye’de EÇEB politikası ve uygulamaları parçalı, bölgesel olarak dengesiz ve kurumsal açıdan yetersizdir. Bu bağlamda bu çalışma Türkiye’de ebeveynlerin EÇEB tercihlerini – kurumsal (anaokulu, gündüz bakım evi, kreş) ya da ev temelli (akraba veya ücretli bakıcı) – belirleyen dinamikleri ortaya koymayı amaçlamaktadır. 600 anket ve 58 derinlemesine görüşmeye dayanan bulgular, ebeveyn kararlarının yapısal ve kültürel etkenlerin iç içe geçtiği bir bağlamda şekillendiğini ortaya koymaktadır. Sınırlı kamu kapasitesi, yüksek özel ücretler ve esnek olmayan çalışma saatleri aileleri ev temelli çözümlere yöneltirken; duygusal güvenlik, gelişimsel ‘hazır oluş’ ve annelik normlarıyla ilişkili endişeler kararlarda belirleyici olmaktadır.